یادآوری سه واقعیت

یادآوری سه واقعیت

نوشتاری از دکتر محمود مهام عضو هیئت علمی گروه مطالعات انقلاب اسلامی پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی

واقعیت هنری جنگ­ها

«جنگ»، پدیده بسیار پیچیده­ای است. یکی از عوامل توضیح دهنده پیچیدگی جنگ­ها، ماهیت «هنری» آن­ها است؛ «هنرهای رزم». از این­رو، شاخه­های گوناگون «هنر»، نقش مهمی در نبردها ایفا می­نماید. استفاده درست و دقیق از شاخه­های هنری، تاثیرات شگرفی در «توان­زایی» و «توان­افزایی» دارند. با توجه به این واقعیت کلیدی و ناپیدا در جنگ تحمیلی سوم و دفاع کنونی در برابر تجاوز مستکبرین عالم در گام دوم انقلاب، پاسخ­گویی به پرسش زیر الزامی است:

پرسش: شاخه­های مختلف هنری در دفاع حق­طلبانه کنونی، چگونه و با کدام طراحی، استفاده می­شوند؟

«مدیریت هنری دفاع و مقاومت کنونی»، چگونه است؟ اکنون، بیشتر با «جریان سریع اخبار» و «مدیریت اطلاعات»، روبرو هستیم تا تبلور یک استراتژی برای مواجهه هنری در شاخه­های گوناگون آن.

یادآوری «تبدیل پیروزی و شکست به یکدیگر» در جنگ­ها؛

«نامشخص بودن نتیجه» یکی از نشانه­های پیچیدگی پدیده جنگ است. روند کنونی نبرد، نشانه­هایی از پیروزی را دارد اما این وضعیت می­تواند با یک اشتباه بزرگ همراه باشد: غفلت از چگونگی تبدیل «انرژی اجتماعی» حاصل از «داغ شهادت» و «انسجام حاصل از هوشیاری اجتماعی» در برابر خطر تجزیه سرزمین و آوارگی­های ناشی از آن.

ضعف راهبردی در بهره­برداری از نتایج جنگ­ها

قدمت انقلاب اسلامی در کنار تراکم اتفاقات مهم سیاسی و اجتماعی در این دوران نه چندان طولانی (نزدیک به ۵۰ سال)، تجربیات بسیار ارزشمندی در اختیار گذاشته است. امروز حافظه تاریخی جنگ و دوران پس از جنگ را توامان داریم، وضعیتی که در زمان جنگ تحمیلی ۸ ساله در اختیار نداشتیم. با این وجود، سوابق جنگ­های اخیر نشان از یک ضعف راهبردی دارد:

ناتوانی از تبدیل «پیروزی نظامی» به «پیروزی اجتماعی» و «منفعت اقتصادی».

به بیان دیگر، ضعف در تولید و استمرار جلب «حمایت اجتماعی فراگیر» از «راهبردهای اتخاذ شده برای تامین امنیت و دفاع نظام اسلامی».

حاصل سه یادآوری بالا، یک هشدار جدی است:

هشدار: تدبیر برای چگونگی استفاده صحیح از «سرمایه اجتماعی-اقتصادی» حاصل از رزم حق­طلبانه و پیشگیری از هدررفت انرژی اجتماعی تولید شده حاصل از مبارزه با خون­خوار جهان­خوار جهانی، اولویت حیاتی دارد. آینده نبرد کنونی با استکبار جهانی در گرو این آینده­اندیشی است.

از این­رو، پیشنهاد می­گردد برای استفاده حداکثری از فرصت­های پیش رو، طراحی و تدبیر اجتماعی در دستور کار قرار گیرد. برای «تبدیل انرژی رزمندگان اسلام و موفقیت­های جبهه­های جنگ و دفاع» به «گسترش حمایت و پشتیبانی اجتماعی» با هدف یکپارچه­سازی «قدرت (سخت و نرم) دفاعی در کشور» در آستانه دو رویداد حیاتی زیر، محتاج تدبیر بزرگان و آینده­اندیشان نظام اسلامی هستیم.

دو رویداد حیاتی در شرایط جنگ تحمیلی سوم، عبارتند از:

الف) بدرقه امام شهید به دیار باقی و

معرفی رهبر جدید.

برای استفاده از نشانه­های پیروزی رزمندگان اسلام در موارد بالا و تبدیل آن به «انرژی اجتماعی» و «تقویت بسیج غیر نظامی و مردمی»، پیشنهاد می­شود:

تنوع شاخه­های هنری در مراسم بدرقه امام شهید، مورد استفاده قرار گیرند..

از نشانه­هایی که می­توانند به قطبی­سازی بینجامند، پرهیز شود. در این راستا پیشنهاد می­شود «ترسیم جبهه­ای» از میدان نبرد در دستور کار قرار گیرد. بدین ترتیب،

اولاً، کلیت نیروها در یک «پیکره»، دائماً شنیده و شناخته می­شوند: «نیروهای مسلح جمهوری اسلامی ایران»، که معمولاً کمتر مورد استفاده قرار گرفته است.

ثانیاً، «تنوع نیروهای مسلح» به­صورتی متناسب، شنیده و شناخته خواهند شد.

با توجه به واقعیت بسیار مهم «اجتماعی شدن جنگ» در سال جاری از یک­سو و آشنایی و آگاهی نسل جدید -جنگ ندیده- با واقعیت شرایط جنگی از سوی دیگر، فرصتی اجتماعی برای «سازندگی کشور» با «انگیزه و دانش جوانان» در حال فراهم شدن است، مشروط به اقدامات جدی در راستای «مشارکت­پذیر شدن» دستگاه­ها و سازمان­های اجرایی و دولتی. احیاء «مشارکت مردمی» یکی از نتایج انقلاب اسلامی بود که لازم است در گام دوم انقلاب و دوره جدید (جنگی و پساجنگ) با حضور رهبری جدید، احیاء و تقویت گردد.