طرحی برای آقایی ریال و شکست دلار
حجت الاسلام دکتر احمدعلی یوسفی گیلانی مدیر گروه اقتصاد اسلامی پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی در نامه ای خطاب به نمایندگان محترم مجلس شورای اسلامی ضمن عرض تسلیئت به مناسبت شهادت مظلومانه امام شهیدمان حضرت آیت الله العظمی امام خامنهای (قدس سره) و تعدادی از مسئولین کشوری، لشکری و هموطنان عزیزمان و همچنین تبریک انتخاب شایسته حضرت آیت الله سید مجتبی خامنهای به عنوان رهبر سوم انقلاب اسلامی و فتوحات پیاپی رزمندگان سپاه مطرح کرد:
تنگه هرمز که به لحاظ نظامی، اقتصادی و سیاسی یک آبراه راهبردی دنیا محسوب میشود، یکی از دهها برگ برندهای است که جمهوری اسلامی ایران میتواند از آن به عنوان اهرمی برای احقاق حقوق خود در برابر استکبار جهانی استفاده نماید. الحمد لله نمایندگان مجلس شورای اسلامی طرحی را به عنوان اقدام راهبردی صلح و توسعه پایدار منطقه خلیج فارس تنظیم نمودهاند که علاوه بر ممانعت از عبور شناورهای متعلق به کشورهای متخاصم و همچنین شناورهای متمرد از انجام تکالیف مقرر در این طرح، دولت موظف است به منظور تامین هزینههای ایمنی ناوبری، از شناورهای عبوری عوارض ریالی دریافت نماید. در این طرح اصل ایده أخذ عوارض ریالی بسیار هوشمندانه و راهبردی است.
توضیح اینکه برای کاهش تاثیر دلار بر اقتصاد ایران، عمده صاحب نظران بر عرضه و تقاضای دلار متمرکز میشوند، در حالی که برای حفظ ارزش ریال و اقتداربخشی به آن باید روی عرضه و تقاضای ریال متمرکز شد. در طرف عرضه ریال، صرفهجویی هزینههای عمومی و کنترل خلق پول بانکها از طریق نظارتهای پیشینی باید صورت گیرد که طرح روشنی در این زمینه وجود دارد. در طرف تقاضای ریال تاکنون تنها به تقاضای داخلی ریال تکیه میشد، اما اکنون شرائطی به وجود آمده است که میتوان برای ریال تقاضای خارجی نیز ایجاد نمود که به شدت به افزایش قدرت پول ملی میانجامد.
این فرصت بیبدیل برای جمهوری اسلامی ایران است که بتواند پس از چند دهه آسیب، قدرت پول ملی را افزایش داده و ریال را تبدیل به یک ارز رسمی بینالمللی نماید. این کار باعث میشود کشورهایی که دارای
تجارت متقابل با ایران هستند نیازمند تامین ریال باشند و به تبع آن حاضر باشند کالاهایی را که به بخش خصوصی یا دولتی ایران میفروشند در قبال آن ریال دریافت کنند تا نیازهای خود را تامین نمایند.
با این وجود، اینکه پرداخت عوارض به صورت ریالی تماماً برای همه کشتیها از هر کشوری الزام شود، یا ابتدا اختیاری باشد و مشوقهایی برای پرداخت ریالی درنظر گرفته شود و یا درصدی از آن الزاماً ریالی و برای پرداخت ریالی درصد باقیمانده مشوقهایی گذاشته شود و همچنین آیا تنها نسبت به کشورهایی که با ما تعامل تجاری دارند الزام شود و نسبت به بقیه تشویقی باشد یا تبعیض بین کشورها نباشد، نیازمند کارشناسیهای دقیق است. در هر صورت، اگر این طرح با کارشناسی دقیق به درستی تنظیم، ابلاغ و اجرا شود، ضربه مهلکی به حاکمیت دلار و قدم بزرگی در مسیر اقتدار ریال و تبدیل آن به ارز جهانروا است.
بر اساس کارشناسیهایی که تاکنون صورت گرفته پیشنهاد کارشناسان مرکز راهبری اقتصاد مقاومتی حوزه آن است که در این مرحله برای پرداخت عوارض ریالی، درصدی الزامی و درصدی اختیاری و با مشوق باشد. پس از اجرای این مرحله نتایج بررسی گردد و بر اساس آن نسبت به مرحله بعدی تصمیمگیری شود.
لازم به ذکر است أخذ عوارض از همة کشتیها به صورت ریالی یا غیر آن، درآمد هنگفتی است که چگونگی استفاده از آن نیازمند توجهات فراوانی است و غفلت از آنها میتواند آسیبزا باشد. برای نمونه افزایش بیرویه خلق نقدینگی از سوی بانک مرکزی یا نظام بانکی و یا حرکت به سوی الگوهای توسعه مبتنی بر واردات به جای پیشرفت مبتنی بر رشد تولید ملی، از جمله این نگرانیهاست. لذا لازم است پیوست اقتصاد مقاومتی به طرح فوقالذکر ضمیمه شود.
با توجه به اینکه در تحولات جنگی دقیقهها و ساعتها بسیار مهم هستند، تسریع در اخذ تصمیم درست در این باره بسیار ضروری است. لذا مستدعی است در اسرع وقت این طرح با توجه به نکات پیشگفته بررسی، اصلاح و جهت تصویبخواهی در دستور کار مجلس شورای اسلامی قرار گیرد. کارشناسان اقتصاد مقاومتی جهت تبیین نکات فنی این تصمیم آماده حضور در جلسات کارشناسی هستند.
