دوازدهم فروردین؛ چشم انداز استقلال، اقتدار و مشارکت مردم در ایران معاصر
نوشتاری از حجتالاسلام دکتر محمد ملکزاده عضو هیأت علمی گروه سیاست پژوهشگاه؛
دوازدهم فروردین ماه، یادآور روزی تاریخی در سال ۱۳۵۸ است؛ روزی که ملت ایران با رأی قاطع و اراده استوار خود، مسیر جدیدی را در تاریخ سیاسی کشور رقم زدند. این روز، نقطه آغاز راهی است که به شکلگیری «جمهوری اسلامی» منجر شد و تحولات عمیقی را در ساختار سیاسی، اجتماعی و فرهنگی ایران رقم زد. در طول بیش از چهار دهه از پیروزی انقلاب، ایران با پشت سر گذاشتن چالشها و آزمونهای سخت، در مسیر حفظ استقلال و حراست از منافع ملی گام برداشت.
مسیر طیشده نشان داده است که این ملت، با اتکا بر ایمان، همبستگی و اراده، توانسته است نقش پررنگی در تحولات داخلی با تاثیرات منطقهای و جهانی ایفا کند.
۱. مسیر انقلاب و برپایی جمهوری اسلامی
در سالهای پس از انقلاب، ملت ایران بر پایه استقلال، آزادی و عدالت، نظام جدید را بنا نهاد. قانون اساسی جمهوری اسلامی، در سال ۱۳۵۸، با تصویب در رفراندوم ملت ایران، ساختارهای جدیدی را ذیل نظریه مترقی ولایت فقیه در مسیر رشد و پیشرفت و تعالی کشور ایران تعریف کرد که تا پیش از این بی سابقه بود. این ساختار، نقطه شروعی برای مشارکت فعال مردم در تصمیمگیریهای کلان کشور بود و پایههای نظام سیاسی بر مبنای رأی و نظر عمومی استوار شد.
۲. گامهای بلند در توسعه ملی و استقلال
در طول این سالها، دستاوردهای قابل توجهی در حوزههای مختلف حاصل شده است. در عرصه سیاست خارجی، ایران همواره بر حفظ استقلال ملی تأکید کرده و سعی داشته است در برابر فشارها و تحریمها، استقلال خود را حفظ کند. در عرصه فناوری، برنامهریزی برای خودکفایی در صنایع دفاعی، نانو، فناوری هستهای، و علوم پایه انجام شده است. در حوزه اقتصادی، برنامهریزی برای توسعه زیرساختهای کشور، افزایش تولید داخلی و حمایت از شرکتهای بومی صورت گرفته است و مراکز علمی و دانشگاهی در ایران، نقش مهمی در توسعه علمی و فناوری ایفا نمودهاند.
- تحولات فرهنگی و اجتماعی
در کنار پیشرفتهای سیاسی، اقتصادی و علمی، تحولات فرهنگی و اجتماعی نیز در این مسیر پر فراز و نشیب رخ داده است. توسعه آموزش و پرورش، رشد نهادهای فرهنگی، ارتقاء سطح سلامت و بهداشت، و افزایش سطح آگاهی و مشارکت شهروندان در امور اجتماعی، از جمله این تحولات هستند.
- نقش و مشارکت مردم
یکی از مبانی اصلی در نظام جمهوری اسلامی، مشارکت فعال و گسترده مردم است. این مشارکت در قالب انتخابات، رأیگیریهای متعدد، و حضور در فعالیتهای مدنی نمود یافته است. انتخابات ریاست جمهوری، مجلس شورای اسلامی، خبرگان، شوراهای شهری و روستایی، همگی نمادی از این اراده جمعی است.
در طول این سالها، حضور مهمترین بخش از مردم در این فرآیندها همواره نشاندهنده اعتماد و پشتیبانی آنان از نظام بوده است. مردم هر چند در مواردی دچار سختی و بحرانهایی شدهاند، اما همواره نشان دادهاند که پیوسته پای نظام و ارزشهای آن ایستادهاند.
اکنون پس از گذر از این مسیر طولانی، وظیفه است که به یاد داشته باشیم جمهوری اسلامی، محصول اراده و تلاش مردم است؛ نظامی که بر پایه اصول اسلام، قانون اساسی و مشارکت فعال ملت بنا نهاده شده است. در آینده هم همانند گذشته، حفظ استقلال، رشد و توسعه، و تضمین مشارکت و رضایت مردم، محورهای کلان آینده کشور خواهند بود.
در پایان، باید تاکید کنیم که این مسیر، نیازمند همت جمعی، پایداری، و هوشمندی است؛ مسیری که ملت ایران همواره در آن، با اراده قوی و ایمان راسخ، باقی خواهد ماند. انشاالله!











