جنگ، آورده ای شگفت و بی نظیر دارد

جنگ، آورده ای شگفت و بی نظیر دارد

نوشتاری از دکتر احمد شاکری عضو هیأت علمی گروه ادبیات اندیشه پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی

از جمله اثار قطعی جنگ ها افزوده های معرفتی آن است که به صورت شخصی و جمعی در دو سوی میدان پدید می آید. جنگ گرچه به ظاهر ویران کننده ی امکانات مادی و آمیخته با خسارتهای جانی است، اما آورده ای شگفت و بی نظیر دارد.

افزوده ی معرفتی که موقعیت جنگ پدید آورنده آن است. جنگ از جمله بزرگترین، سخت ترین و فراگیرترین ابتلائات است. موقعیتی که چون قربالی شناخت انسان را از خود، دیگران و دشمنان عمق می بخشد. فرمایش امام حسین علیه السلام مبنی بر اینکه زمانی که مردمان با بلا امتحان می شوند شمار دینداران اندک است. حکایت از این معرفت دارد.

معرفت به خود: میان زیست در جهان خیالی و زندگی در میانه واقعیت تفاوت زیادی وجود دارد. جنگ نیات پنهان را اشکار می کند و عمق شعارها را به چالش می کشد. جنگ ازمون سختی برای سنجش درستی ادعاهای فردی و جمعی است.

گروههای پرشماری که در خلال موشک باران و خطرات جانی در خیابان ها و میادین شهرهای کشور حاضر می شوند صحت اعتماد رهبر و قائد شهید درباره ایمانی که به امت خود داشت را ثابت می کنند.

معرفت به دشمن: جنگ دشمن را بی پرده و بی نقاب به نمایش می گذارد. دیری نمی گذرد که دشمن چهره ای ازادی خواه و ایران دوست و مدافع ایرانیان به نمایش گذاشته بود. سخن از ایران بزرگ بر زبان می راند و ادعای حمایت از «مردم» داشت.

سخن از این می راند که دشمن «مردم» نیست. اما هدیه جنگ رمضان به عموم مردم ایران بخصوص انان که با چشم باور به این سخنان می نگریستند چهره واقعی دشمن بود. دشمنی که تفاوتی میان مراکز نظامی و غیر نظامی قائل نیست.

دشمنی که دخترکان بی گناه را در مدرسه قتل عام می کند. دشمنی که موشکش تفاوتی میان انقلابی، معترض و اغتشاش گر قائل نمی شود. طرفه انکه به میزان نزدیکی دشمن به موقعیت شکست چهره غرب وحشی خشن بیش از پیش اشکار می شود. این نه معرفتی از سنخ گزاره های علمی که معرفتی برامده از تجربه و حس برای قاطبه مردم ایران است.

معرفت به رهبر: از ثمرات بی بدیل جنگ رمضان معرفت یقینی است که نسبت به امام شهید امت پدید امد. این در امتداد معرفتی است که خون امیرالمومنین برای ان وجود بی نظیر پدید اورد و خون سید الشهدا برای ان امام فراهم کرد.

طلیعه جنگ رمضان با شهادت قائد امت همراه بود. شهادتی که بزرگترین، کوبنده ترین و نورانی ترین برگ از زندگی ان عزیز سفر کرده را اشکار ساخت. تمامی شک و تردیدها را زدود. ان امام شهید با نحوه شهادت خود بر صداقت و ایمان خود صحه گذاشت.

بر همراهی خود با مردم صحه گذاشت و ثابت کرد سخنش جز حق نبوده است. این هدیه بزرگ جنگ رمضان است که دشمن صهیونی از مواجهه با ان به وحشت افتاده است.

معرفت به وعده الهی: جنگ معرکه ای است که انسانها در ان غربال می شوند. ایمان ها و باورها به امر غیبی به محک گذارده می شود. تا جایی که برخی به وعده الهی بدگمان شده و برخی دیگر در یقین خود ثابت قدم تر می شوند.

وعده تخطی ناپذیر الهی نصرت است. ان تنصرواالله ینصرکم و یثبت اقدامکم. پیروزی های بزرگ نتیجه خالص ترین توجهات به خداوند و توکل به اراده او است.

معرفت به دیگران: آزمون جنگ موقعیتی برای تغییر جایگاه ها است. شناخت انسان را نسبت به دیگران تغییر می دهد. تصورات را تصحیح می کند. برخی از کسانی که بالا نشین هستند را به زیر می کشد و برخی که ناچیز شمرده می شوند را به قهرمان بدل می کند. گوهرهای وجودی را اشکار می سازد و ناظران را به شگفتی و تعجب وا می دارد.

دلهای پاک را به سمت حقیقت متوجه می کند و باطن منافقان را که سعی در مخفی کردن ان داشتند ظاهر می سازد.