نظام‌های سیاسی مردم‌سالار واقعی که حرکت و مشارکت جمعی مردمی در آنها نقش اساسی دارد، می‌توانند مشکل کارآمدی را حل کنند. در واقع مشارکت جمعـی پوپولیـستی‌(عوام‌فریبـانه) و مشارکت جمعـی اپورتونیستـی‌(فرصـت‌طلبـانـه) مد‌نظـر مـا نیست؛ بلکه مشارکت جمعی اجماع‌ساز براساس عقلانیت و منطق، معیار عاملیت جمعی است. در واقع شهروندان در این نظریه در برابر (دولت‌های استبدادی و غیر مردم‌سالار) ساختارهای بسته و اقتدارگرا ضمن موفقیت و غلبه بر مستبدان بر اساس تقسیم کار، تخصص، تعاون، همدلی، همروی و منظومه تفکر دینی و الهی می‌توانند یک نظام سیاسی قوی و فعال را احیاء کنند.