به گزارش روابط عمومی پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی، به نقل از خیرگزاری رسا، دکتر مهدی جمشیدی، عضو هیأت علمی گروه فرهنگ پژوهی پژوهشگاه؛، در هماندیشی «مواجهه با غرب؛ رستاخیز ایرانی در تقابل با راهبرد غربیِ مهار عاملیت جمعی» که دوشنبه ۱ تیرماه ۱۴۰۵در پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی دفتر تهران برگزار شد، با تحلیل ماهیت «اجتماعات مومنانه شبانه»، به کالبدشکافی روایتهای ناصواب پرداخت و این خیزش را احیای سنت حکمرانی انقلاب اسلامی و عنصر کلیدی پایش قدرت رسمی دانست.
دکتر جمشیدی در ابتدای سخنان خود با آسیبشناسی روایتهای پرداختهشده علیه تجمعات مردمی اظهار داشت: در این مدت شاهد شش روایت ناصواب بودیم؛ نخست آنکه این اجتماعات را صرفاً برخاسته از شور، هیجان خام و فاقد عقلانیت کارشناسی معرفی کردند که به ادعای آنها به جنگ بیپایان منجر میشود.
وی در تبیین دیگر روایتهای نادرست افزود: ثانیاً این جریان را یک اقلیت محض و باریکه اجتماعی ناچیز خواندند؛ ثالثاً آنها را به رادیکالیسم، افراطگرایی و تلاش برای مصادره حاکمیت متهم کردند و رابعاً مدعی شدند این تجمعات، حکومتی، رانتی و ساخته قدرت هستند.
عضو هیأت علمی پژوهشگاه، با اشاره به لایههای دیگر این هجمههای تحلیلی یادآور شد: در روایت پنجم، تفسیری سکولار ارائه دادند که این حرکت را معطوف به مطلق ایران و فاقد هویت دینی دانستند و در نهایت مدعی شدند این اجتماعات خاص شرایط بحرانی است و اکنون باید با عادیسازی، خیابان را جمع کرد تا راه برای سیاست رسمی باز شود.
احیای وضع مدنی دفاع مقدس و پیشبینی اعجابآور رهبر شهید
دکتر جمشیدی با رد کامل این خوانشها، به تبیین دیدگاه جریان انقلابی پرداخت و تصریح کرد: پیشبینی رهبر شهید از امکان شکلگیری این اجتماعات واقعاً عجیب بود؛ ایشان پیش از وقوع، از این برانگیختگی قدسی سخن گفتند که نشاندهنده اصالت سنت اجتماعی در عالم انقلاب اسلامی و اراده مومنانه مردم است.
وی جوشش جامعه در بحرانها را سنت حکمرانی انقلاب دانست و ابراز داشت: در تمام فتنه ها و فراز و نشیبهای تاریخی، علت تعیینکننده نهایی و بازدارنده، همین حضور در میدان بوده است؛ رهبر شهید با مفهومسازی «بعثت الهی» تاکید داشتند که جمهوری اسلامی یعنی مردم و هیچ دوگانگی میان حاکمیت و جامعه وجود ندارد.
عضو هیأت علمی پژوهشگاه، با رد ماهیت سکولار این حرکتها خاطرنشان کرد: اراده الهی هرگز برای امر سکولار تجلی نمیکند، بلکه این حرکت دقیقاً برای «ایران اسلامی» شکل گرفته است. اتمسفر این اجتماعات، وضع مدنی دوران دفاع مقدس و حال و هوای ملکوتی آن روزها را کاملاً بازسازی و احیا کرد.
ویژگیهای پنجگانه اجتماعات مومنانه و دفع خطر هرجومرج و تروریسم شهری
دکتر جمشیدی در ادامه سخنان خود، پنج ویژگی اساسی برای این اجتماعات برشمرد و عنوان کرد: این حرکت اولاً بخش بزرگی از جامعه را در بر میگرفت، ثانیاً واجد انگیزه عمیق دینی بود، ثالثاً معطوف به حاکمیت و دفاع از نظام بود، رابعاً در متن خطر حرکت میکرد و محاسبات عقل ابزاری و سود و هزینه در آن جایگاهی نداشت و خامساً جریانی مستمر و مداوم بود.
وی با تشریح ابعاد امنیتی این خیزش مردمی گفت: این تجمعات خطر بسیار بزرگی را از کشور دفع کرد؛ چرا که طرح دشمن ترکیبی از تهاجم خارجی و اغتشاشات اجتماعی بود و عدهای مایل بودند با تروریسم شهری و پایکوبی، کشور را به سمت هرجومرج پیش ببرند.
عضو هیأت علمی پژوهشگاه، افزود: پس از فقدان ناگهانی رهبر شهید و در شرایط غافلگیری، حاکمیت میتوانست تا لبه پرتگاه برود، اما حضور آگاهانه و شبانه مردم در خیابانها، این توطئه چندلایه امنیتی را به طور کامل خنثی کرد و تهاجم دشمن را ناکام گذاشت.
دکتر جمشیدی با ورود به تحلیل مقطع پس از آتشبس اظهار داشت: از زمان اعلام آتشبس، اصطکاک و اختلافنظر شروع شد؛ چرا که خیابان قانع نشد و احساس کرد بازدارندگی و انتقام کامل محقق نشده و شائبههایی نظیر تجربیات تلخ گذشته مانند برجام در حال تکرار است.
وی با اشاره به تعمیق بدبینی جامعه نسبت به روند مذاکرات تصریح کرد: با بیانات و موضعگیریهای رهبر سوم انقلاب، جامعه مطمئن شد که حدس و حس منفیاش نسبت به رفتار برخی جریانهای رسمی درست بوده است؛ در این مقطع، شبهانقلابیها و لیبرالها مانند دو لبه یک قیچی شروع به بریدن و حذف خیابان کردند چون خیابان از آنها تمکین نکرد.
عضو هیأت علمی پژوهشگاه، در ادامه ابراز داشت: با اعتراض اخیر رهبری، خیابان به عقل و فهم خود مطمئن شد و فهمید که صائبتر و دقیقتر از ساختارهای رسمی مسائل را تحلیل میکند؛ چرا که عقل انقلابی موجود در خیابان، نابتر، خالصتر و مبرّا از منافع و مطامع سیاسی است.
پایشگری همپیمانِ رهبری و مردم؛ ضرورت استمرار حضور در میدان
دکتر جمشیدی با تاکید بر همجبهه بودن رهبری و خیابان خاطرنشان کرد: رهبر معظم انقلاب صراحتاً اعلام کردند که در کنار مردم، ساختار سیاسی و مسیر مذاکرات را پایش میکنند؛ این یعنی رهبری نه تنها با خیابان فاصله نگرفت، بلکه در کنار آن نشست.
وی برچیدن این اجتماعات را خطری بزرگ برای امنیت ملی دانست و تاکید کرد: برخلاف دوران برجام در سال ۱۳۹۴ که رصد شروط به کمیسیونی رسمی در شورای عالی امنیت ملی واگذار شد، در آرایش جدید، رهبر سوم وظیفه رصد و پایش لحظهای را به یک ساختار اجتماعی و ولایی، یعنی ترکیب «من و مردمان مومن انقلابی در خیابان» ارجاع دادهاند.
عضو هیأت علمی پژوهشگاه، در پایان سخنان خود با توصیه به سیاسیون برای افزایش تابآوری در برابر عاملیت جمعی اظهار داشت: این عقلانیت جمعی اکنون به یک پایشگر قدرتمند و فعال تبدیل شده است؛ خیابان نباید تمام شود بلکه باید برای نظارت بر قدرت رسمی و سیاستها استمرار داشته باشد؛ چرا که این ظرفیت احیا شده، از اصلیترین مؤلفههای قدرت نظام اسلامی است.
